“Na een lange vliegreis van Amsterdam naar Johannesburg en een avontuurlijke autoreis komen we aan in Lubumbashi, Zaïre. Met de kaart op schoot hebben we ons ‘nieuwe’ huis weten te vinden. Maar wat weten we nu eigenlijk van Zaïre? Tsja…”

Zaïre is een enorm land waar zich, naar verluid, tientallen tot honderden gemeentes van de ERCZ (de gereformeerde kerk in Zaïre) bevinden. De kerk is ontstaan uit radio-uitzendingen en literatuurverspreiding door ds. Kayayan. Wij zijn door Verre Naasten uitgezonden als pionier om samen met de ERCZ ontwikkelingsprojecten op te zetten. Maar hoe je zoiets aanpakt?

De dominee moet zich vooral bezighouden met kerkelijk werk
Niemand van de gemeenteleden had enige kaas van ontwikkelingsprojecten gegeten. Daarom begonnen we met een ontwikkelingscursus, die we elke zaterdag hielden. We nodigden de gemeentes uit om elk één man en één vrouw te sturen. Geen dominee, want die moesten zich met kerkelijk werk bezighouden, toch? Achteraf hoorden we dat ze dat niet erg leuk vonden. Maar de beide predikanten vaardigden allebei hun vrouw af, dus dat kwam ook weer goed. Waar we vrij snel achter kwamen is dat de gemeentes nogal tribaal georganiseerd waren. Er waren Luba-kerken en Songe-kerken en die vertrouwden elkaar niet.

Er gebeurde iets op die zaterdagmiddagen
Mensen van verschillende stammen kwamen nader tot elkaar. De gemeenschap van heiligen werd meer en meer gevierd. Tot hun eigen verrassing werden de beide domineesvrouwen een soort-van- vriendinnen. Dat werd versterkt toen we gezamenlijke verkenningsmissies gingen uitvoeren in verschillende delen van de provincie Katanga (of Shaba zoals het toen heette).
De tekst van Mattheüs 12: 50, “Want ieder die de wil van mijn Vader in de hemel doet, is mijn broer en zuster en moeder,” ging een steeds indringender rol spelen. Die tekst maakt een abrupt einde aan elke vorm van tribalisme of racisme in de kerk en daarbuiten. Toen we ons vijf jaar later klaarmaakten voor terugkeer naar Nederland werd ons duidelijk dat de Songe- en Luba-kerkleden broeders en zusters waren geworden en niet meer per definitie tegen over elkaar stonden. Tsja, dat hadden we vijf jaar geleden niet aan zien komen.”